Fed-მა განაკვეთი უცვლელად დატოვა - ინფლაცია და ენერგიის გაძვირება გამკაცრების რისკს ზრდის
აშშ-ის ფედერალურმა სარეზერვო სისტემამ (Fed) ოთხშაბათს საპროცენტო განაკვეთი უცვლელად, 3.75%-4.00%-ის ფარგლებში დატოვა. გადაწყვეტილება მიღებულია რთულ ეკონომიკურ გარემოში, როდესაც ცენტრალურ ბანკს ერთდროულად უწევს ინფლაციის, ნავთობის გაძვირების, სესხების ხარჯების ზრდისა და ხელოვნურ ინტელექტში მასშტაბური ინვესტიციებით გამოწვეული რისკების შეფასება.
ფედერალური ღია ბაზრის კომიტეტმა (FOMC) გადაწყვეტილება 10 ხმით 2-ის წინააღმდეგ მიიღო. გუბერნატორი ლიზა კუკი და კლივლენდის ფედის პრეზიდენტი ბეთ ჰამაკი საპროცენტო განაკვეთის 25 საბაზისო პუნქტით გაზრდას ემხრობოდნენ. სექტემბერში Fed-მა განაკვეთი 25 საბაზისო პუნქტით გაზარდა — ეს მონეტარული პოლიტიკის პირველი გამკაცრება იყო 2023 წლის ივლისის შემდეგ.
კომიტეტის განცხადების თანახმად, აშშ-ის ეკონომიკური აქტივობა ძლიერი ტემპით იზრდება, შიდა მოთხოვნა მდგრადია, ხოლო პროდუქტიულობის ზრდა და კაპიტალური ინვესტიციები კვლავ ძლიერია. ამასთან, დასაქმების ზრდა სამუშაო ძალის გაფართოებას შეესაბამება, უმუშევრობის დონე კი მნიშვნელოვნად არ შეცვლილა.
თუმცა Fed-მა ხაზგასმით აღნიშნა, რომ ინფლაცია კვლავ მაღალ დონეზეა და დამატებითი ეკონომიკური მონაცემები საჭირო იქნება იმის დასადგენად, თუ როგორი მონეტარული პოლიტიკა უზრუნველყოფს ინფლაციის დაბრუნებას 2%-იან მიზნობრივ მაჩვენებელთან.
ინფლაცია და ნავთობის ფასები Fed-ის მთავარ გამოწვევებად რჩება
განაკვეთის უცვლელად დატოვების მიუხედავად, ინფლაციური ზეწოლა კვლავ ძლიერია. აშშ-ში სამომხმარებლო ფასების ინდექსი (CPI) სექტემბერში წლიურად 3.7%-ით გაიზარდა, აგვისტოს 3.4%-იან მაჩვენებელთან შედარებით. საბაზისო ინფლაციამ, რომელიც სურსათისა და ენერგიის ფასებს გამორიცხავს, 2.6% შეადგინა, აგვისტოს 2.4%-თან შედარებით.
Fed ინფლაციის შესაფასებლად უპირატესობას პირადი მოხმარების დანახარჯების (PCE) ფასების ინდექსს ანიჭებს. აგვისტოში საერთო PCE წლიურად 3.4%-ით, ხოლო საბაზისო PCE 3%-ით გაიზარდა.
ინფლაციურ წნეხს ახლო აღმოსავლეთში მიმდინარე კონფლიქტიც აძლიერებს, რომელიც ენერგომომარაგებისთვის მნიშვნელოვან რისკად რჩება. სექტემბერში აშშ-ში ბენზინის ფასების ზრდამ სამომხმარებლო ფასების საერთო ინდექსის ყოველთვიური მატების ნახევარზე მეტი განაპირობა.
ამასთან, სექტემბრის შეხვედრის შემდეგ აშშ-ის სახაზინო ობლიგაციების სარგებელი მკვეთრად გაიზარდა, რამაც სესხების ღირებულება გაზარდა. მაღალი საბაზრო საპროცენტო განაკვეთები ეკონომიკურ აქტივობაზე მსგავს ზეწოლას ახდენს, როგორსაც Fed-ის მიერ მონეტარული პოლიტიკის დამატებითი გამკაცრება.
დეკემბერში განაკვეთის ზრდის მოლოდინი ძლიერდება
ახლა ინვესტორების ყურადღება Fed-ის თავმჯდომარის, კევინ უორშის, პრესკონფერენციაზეა გადატანილი. ბაზრის მონაწილეები მისი განცხადებებიდან მომავალი მონეტარული პოლიტიკის შესახებ დამატებითი მინიშნებების მიღებას ელიან. უორში წინასწარი მითითებების გაცემის მიმართ სკეპტიკურად არის განწყობილი, ამიტომ მისი პასუხები ეკონომიკური მონაცემების შეფასებისა და შესაძლო გადაწყვეტილებების შესახებ განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია.
სექტემბერში უორშმა განაცხადა, რომ ინფლაცია ზედმეტად მაღალია და ამ დონეზე დიდი ხანია ნარჩუნდება. მან ასევე აღნიშნა, რომ ზაფხულის პერიოდში საბაზისო ინფლაციის შემცირების მხრივ მნიშვნელოვანი პროგრესი არ დაფიქსირებულა.
Fed-ის სექტემბრის შეხვედრის ოქმების მიხედვით, პოლიტიკის შემმუშავებელთა უმრავლესობა წლის ბოლომდე განაკვეთის კიდევ ერთხელ გაზრდას განიხილავდა. შესაბამისად, ბაზრის მონაწილეები დეკემბერში მონეტარული პოლიტიკის ხელახალი გამკაცრების შესაძლებლობას ელიან. თუმცა საბოლოო გადაწყვეტილება ინფლაციის, შრომის ბაზრისა და ეკონომიკური აქტივობის შემდგომ დინამიკაზე იქნება დამოკიდებული.
მიიღე ჩვენი უახლესი საბაზრო ანალიზი და ფინანსური მიმოხილვები პირდაპირ ელფოსტაზე. სპამის გარეშე — მხოლოდ მნიშვნელოვანი.
